Circular Ocean-bound Plastic (COP)
Circular Ocean-bound Plastic (COP)
Tytuł: Circular Ocean-bound Plastic
Program: Interreg South Baltic Programme 2021-2027 / Program Interreg Południowy Bałtyk 2021-2027
Priorytet: 2.3 Supporting a circular and more resource efficient development / 2.3 Wspieranie rozwoju o obiegu zamkniętym i bardziej zasobooszczędnego
Instytucje: CLEAN Cluster (lider), The Foundation Plast Center Denmark, Uniwersytet Gdański, Sustainable Business Hub Scandinavia AB, University of Rostock, Gdański Ośrodek Sportu, Gdańska Fundacja Wody, Ocean Plastic Forum, Leibniz Institute for Baltic Sea Research
Okres realizacji: 01.09.2023 - 31.08.2026
Wysokość finansowania: 2 527 473 EUR; Wysokość finansowania dla UG: 163 152 EUR
Numer projektu: STHB.02.03-IP.01-0006/23-00
Strona: https://circularoceanplastic.eu/
Tytuł: Cyrkularne tworzywa sztuczne zmierzające do oceanu, COP
Program: Projekty Międzynarodowe Współfinansowane (PMW)
Numer umowy: 6101/INTERREG VI-A/2024/2025/2
Okres finansowania: 01.01.2024 - 31.08.2026
Wysokość dofinansowania: 125 684,00 PLN; Wysokość finansowania dla UG całego projektu: 698 257,00 PLN
Opis projektu
Tworzywa sztuczne w oceanach stanowią globalny problem związany z zanieczyszczeniem środowiska, mający istotny negatywny wpływ na organizmy wodne oraz zmniejszający różnorodność biologiczną. Szacuje się, że aż 80% odpadów z tworzyw sztucznych trafiających do Morza Bałtyckiego pochodzi głównie ze źródeł lądowych, w szczególności z obszarów miejskich. Odpady te przedostają się do Morza Bałtyckiego przede wszystkim drogami wodnymi powiązanymi ze środowiskiem miejskim, takimi jak rzeki, kanały miejskie czy porty.
Projekt Circular Ocean-bound Plastic (COP) ma charakter interdyscyplinarny i praktyczny. Jego celem jest monitorowanie ilości i rodzaju odpadów z tworzyw sztucznych trafiających do rzek w miastach pilotażowych (Gdańsk, Aarhus, Rostock), promowanie efektywnych metod ich zbierania, ocena możliwości recyklingu oraz wspieranie lokalnych przedsiębiorstw w opracowywaniu innowacyjnych rozwiązań w tym obszarze. Działania projektowe realizowane są we współpracy z władzami lokalnymi, instytucjami oraz niebieskimi i zielonymi MŚP, w celu zagospodarowania trudnych do recyklingu frakcji odpadowych tworzyw sztucznych zmierzających do oceanu.
Uniwersytet Gdański (UG) w ramach projektu prowadzi badania skoncentrowane na identyfikacji, analizie i recyklingu chemicznym odpadów z tworzyw sztucznych, które potencjalnie mogłoby trafić do Morza Bałtyckiego z obszarów miejskich.
Do głównych zadań badawczo-naukowych UG należą:
- Identyfikacja i charakterystyka odpadów – analiza ilości i rodzajów tworzyw sztucznych zebranych z rzek, kanałów miejskich i portów w miastach pilotowych (Gdańsk), z wykorzystaniem m.in. technik spektroskopowych i termicznych;
- Oczyszczanie i przygotowanie zebranego materiału do recyklingu – opracowanie metod wstępnej obróbki czyszczenia, tak aby ich frakcje nadawały się do recyklingu mechanicznego i chemicznego, zapewniając wysoką jakość surowca;
- Recykling chemiczny i rozpuszczalnikowy – prowadzenie badań nad optymalnymi metodami recyklingu chemicznego (m.in. glikoliza PET) dedykowanym specyficznym frakcjom odpadów oraz recyklingu rozpuszczalnikowego frakcji poliolefinowej, w tym dobór ekologicznych rozpuszczalników, temperatury i stężenia polimeru, aby uzyskać frakcje o wysokim stopniu czystości;
- Analiza jakościowa otrzymanych z recyklingu monomerów i oligomerów celem oceny możliwości ich ponownego zastosowania w przemyśle.
Propagowanie działań edukacyjnych i promocyjnych odbywa się także podczas wydarzeń sezonowych, co pozwala zwiększyć świadomość społeczną na temat odpadów tworzyw sztucznych zmierzających do oceanów. Projekt stymuluje innowacyjność regionalnych przedsiębiorstw w zakresie zbierania i recyklingu OTS, przyczyniając się do trwałego i bezpiecznego wykorzystania makroodpadów po ich zebraniu.
SŁOWA KLUCZOWE: tworzywa zmierzające do oceanu; Południowy Bałtyk; zbieranie odpadów z tworzyw sztucznych; recykling tworzyw sztucznych; prewencja
Abstract
Ocean plastic is a major threat to marine life and biodiversity in the South Baltic Sea, with approx. 80% of the plastic originating from land-based sources because of human activities.
The COP project highlights the urgent need for heightened awareness and motivation to reduce the amount of plastic waste going into the sea. Part of the problem is the difficulty to collect and recycle plastic from the water partially due to the rapid degradation. This makes recycling efforts more difficult, stressing the need to map out the challenges and potential solutions. The COP project is an interdisciplinary, practice-oriented initiative focused on monitoring the quantity and types of plastic waste entering rivers in pilot cities (Gdańsk, Aarhus, Rostock), promoting effective collection methods, assessing recycling potential, and supporting local businesses in developing innovative solutions. The University of Gdańsk conducts research on identifying, characterizing, and chemically recycling plastic waste that may reach the Baltic Sea from urban areas. Key tasks include material identification, cleaning and preparation for recycling, chemical and solvent-based recycling of selected fractions, and quality assessment of recovered monomers and oligomers. The project also engages in public outreach to raise awareness of ocean-bound plastics and stimulates innovation among regional SMEs in waste collection and recycling.
KEYWORDS: Ocean-bound plastics; South Baltic; Plastic waste collection; Plastic recycling; Prevention
Wytworzone materiały i publikacje w ramach projektu / Materials & publications produced as part of the project:
- Rapport "Pathways for cleaning collected Ocean bound Plastic" 2025
- E. Gontarek-Castro, M. Haseler, M.M. Narra, A. Gołąbiewska, P. Jutrzenka Trzebiatowska, Utilization routes of plastic waste from the marine environment: a review, Waste Manag., 210 (2026) 115221. DOI: 10.1016/j.wasman.2025.115221
- Poster Green Solvent-Based Recycling of Riverine Plastic Waste at EMEC2025